Japonia

Tysiące cynobrowych bram torii w Fushimi Inari Taisha wspinają się na górę Inari podczas 2-3-godzinnej wędrówki tam i z powrotem, darmowej i otwartej całą dobę — przyjdź przed 7 rano lub po zachodzie słońca, by zobaczyć dolne bramy bez tłumów, które od późnego przedpołudnia zapychają pierwszy kilometr. Kinkaku-ji, Złoty Pawilon, to cel jednobudynkowy i jednofotograficzny, najpiękniejszy w pogodny poranek, gdy złota folia odbija się w otaczającym stawie (wstęp 500 jenów, brak dostępu do wnętrza — świątynię ogląda się wyłącznie z wyznaczonych ścieżek). Bambusowy gaj w Arashiyamie, kilka minut pieszo od pętli tramwaju Randen, jest naprawdę urzekający o świcie i naprawdę zatłoczony już koło 10 rano — lepiej połączyć go z ogrodem świątyni Tenryu-ji (obiekt UNESCO) i mostem Togetsukyo niż odwiedzać sam gaj. Gion, dzielnica gejsz Kioto, nagradza spokojny wieczorny spacer wzdłuż Hanamikoji-dori szansą na dostrzeżenie geiko lub maiko idącej na spotkanie — bezpośrednie fotografowanie ich jest już ograniczone lokalnym rozporządzeniem w części dzielnicy, a tę zasadę warto uszanować.

Skrzyżowanie Shibuya obsługuje nawet 3000 pieszych na jednym cyklu świateł, najlepiej sfotografowane z tarasu widokowego Shibuya Sky lub ze Starbucksa z widokiem na skrzyżowanie; pobliski pomnik psa Hachiko pozostaje najbardziej niezawodnym punktem spotkań w Tokio. Shinjuku dzieli się na zalaną neonami dzielnicę rozrywki Kabukicho (najlepiej zwiedzać wczesnym wieczorem, zanim zrobi się bardziej hałaśliwie późną nocą) oraz maleńkie, klimatyczne zaułki Golden Gai z barami na sześć miejsc, w których zwykle pobiera się skromną opłatę za przywilej zasiadania na stołku. Wielopiętrowe sklepy z elektroniką i anime w Akihabarze (Yodobashi Camera, Mandarake) obsługują zarówno pasjonatów, jak i przypadkowych przechodniów, a kawiarnie z pokojówkami i salony gier dopełniają doświadczenia niespotykanego nigdzie indziej w mieście. Chram Meiji, ukryty w lesie 700 tysięcy drzew podarowanych przez obywateli z całego kraju w 1920 roku, leży zaledwie pięć minut piechotą od ulicy Takeshita w Harajuku — gwałtowne przejście od leśnej ciszy do chaosu młodzieżowej mody samo w sobie jest częścią tokijskiego doświadczenia.

Oficjalny sezon wspinaczkowy na Fuji trwa od początku lipca do początku września, gdy działają schroniska górskie, punkty pierwszej pomocy i transport publiczny do punktów startowych — wejście poza tym okresem jest zarezerwowane dla doświadczonych wspinaczy i aktywnie odradzane przez lokalne władze ze względu na ryzyko pogodowe. Szlak Yoshida, najpopularniejszy z czterech tras, zajmuje 5-7 godzin w górę i 3-5 w dół od 5. stacji, a tradycyjnym celem jest start przed świtem, by dotrzeć na szczyt na wschód słońca (goraiko) — miejsce w schronisku (10 000-13 000 jenów) warto zarezerwować z tygodniowym wyprzedzeniem w sezonie, zamiast próbować zrobić wszystko w jedną noc. Dla zdecydowanej większości odwiedzających, którzy nie będą się wspinać, region Pięciu Jezior Fuji (zwłaszcza Kawaguchiko) oferuje niezawodnie fotogeniczne widoki, pagoda Chureito ujmuje Fuji w kadr z kwiatami wiśni lub jesiennymi barwami zależnie od pory roku, a rejs po jeziorze Ashi w Hakone daje Fuji jako tło w pogodne dni — naprawdę pogodne dni zdarzają się rzadziej, niż sugerują zdjęcia, dlatego zaplanowanie dwóch prób obserwacji zwiększa szanse.

Kąpiel w onsenie rządzi się nienegocjowalną etykietą: dokładnie umyj się i spłucz pod prysznicami przed wejściem do wspólnej kąpieli, nigdy nie pozwól, by mały ręcznik wstydliwości dotknął wody, i spnij długie włosy. Tatuaże pozostają ograniczone w wielu tradycyjnych onsenach (historycznie kojarzone z yakuzą), choć miejsca przyjazne osobom z tatuażami są coraz częściej oznaczane i wymieniane w dedykowanych aplikacjach i na stronach internetowych — warto to sprawdzić przed podróżą, jeśli ma to dla ciebie znaczenie. Hakone, 90 minut pociągiem od Tokio, łączy pobyty w ryokanach z onsenami i widokami na Fuji z pewnych pozycji w kąpieli oraz Muzeum pod Otwartym Niebem w Hakone. Kusatsu w prefekturze Gunma słynie z centralnie położonego yubatake ('pola gorącej wody') i jednego z najwyższych naturalnych wypływów wód termalnych w Japonii. Beppu na Kiuszu oferuje osiem odrębnych geotermalnych 'piekieł' (jigoku) do oglądania, a nie do kąpieli, obok własnej rozbudowanej infrastruktury kąpielowej. Park małp Jigokudani koło Nagano, gdzie dzikie małpy śnieżne kąpią się we własnym termalnym basenie każdej zimy, to naprawdę wyjątkowe spotkanie z dziką przyrodą, a nie zainscenizowana okazja do zdjęcia.

Sieć shinkansen łączy Tokio z Kioto w niecałe 2,5 godziny i z Hiroszimą w niecałe 4, z odjazdami co 10-15 minut na najbardziej ruchliwej linii Tokaido i punktualnością mierzoną w sekundach, nie minutach. JR Pass (7, 14 lub 21 kolejnych dni) obejmuje nieograniczone przejazdy na większości linii JR i shinkansenów (z wyjątkiem najszybszych pociągów Nozomi i Mizuho) i można go teraz kupić zarówno online z wyprzedzeniem, jak i na dużych stacjach w Japonii, choć zakup z wyprzedzeniem zwykle wychodzi taniej — bilet opłaca się tylko przy naprawdę długodystansowych podróżach po wielu miastach; pojedyncza podróż w obie strony Tokio-Kioto-Tokio często kosztuje mniej kupiona jako bilety pojedyncze. Miejsca rezerwowane (bezpłatne z biletem, za drobną opłatą bez niego) warto rezerwować z wyprzedzeniem w okresach szczytowego ruchu (Golden Week na początku maja, Obon w połowie sierpnia, Nowy Rok). Karty IC (Suica, Pasmo) działają we wszystkich lokalnych pociągach, metrach i autobusach w całym kraju i są bardziej przydatnym zakupem dla każdego, kto nie planuje poważnych podróży między miastami.

Ramen jest regionalnie zróżnicowany i warto szukać go według stylu, zamiast traktować jako jedno danie: tonkotsu z Hakaty (Fukuoka) to bogaty bulion z kości wieprzowych, tradycyjnie podawany z cienkim makaronem i darmowymi dokładkami (kaedama); ramen miso z Sapporo dodaje sfermentowaną pastę sojową, a często też kukurydzę i masło, pasując do mroźnych zim Hokkaido; tokijski ramen shoyu używa klarownego bulionu na bazie sosu sojowego jako punktu odniesienia, do którego zwykle porównuje się inne style regionalne. Kaiseki, formalna, wielodaniowa tradycja kulinarna Kioto, porządkuje potrawy według metody przygotowania i pory roku, a nie typu dania, kosztuje zazwyczaj 15 000-30 000 jenów od osoby w prawdziwym ryotei i wymaga rezerwacji z dużym wyprzedzeniem. Izakaye (tawerny-restauracje) to bardziej dostępna, codzienna wersja jedzenia na mieście — zamawiaj po kilka małych dań naraz (yakitori, edamame, karaage) zamiast jednego głównego dania i licz się z niewielką opłatą za miejsce (otoshi, zwykle 300-500 jenów) automatycznie doliczaną do rachunku — to niemal powszechna praktyka, nie oszustwo.

Hokkaido, północna wyspa Japonii, funkcjonuje w zupełnie innym klimacie i rytmie: Festiwal Śniegu w Sapporo (na początku lutego) przyciąga miliony ludzi chcących zobaczyć ogromne rzeźby lodowe, podczas gdy lato przynosi pola lawendy w Furano i owoce morza światowej klasy (jeżowce, kraby, łososie) na targu Nijo w Sapporo. Niseko i Furano należą do najlepszych azjatyckich ośrodków narciarskich z puchowym śniegiem, przyciągając coraz bardziej międzynarodową publiczność sportów zimowych. Okinawa, na południowym krańcu Japonii, jest odrębna kulturowo i historycznie — do 1879 roku niezależne Królestwo Riukiu — z klimatem subtropikalnym, własną kuchnią (goya champuru, soba z Okinawy) i dialektem, a także jednymi z najlepszych w Japonii miejsc do nurkowania i snorkelingu przy rafach koralowych, których w większości brakuje na głównej wyspie. Obie regiony wymagają lotu krajowego lub, w przypadku Hokkaido, długiej podróży shinkansenem plus lokalnym pociągiem z Tokio, co czyni je celowym rozszerzeniem, a nie dodatkiem do pierwszej podróży po Japonii.

Sezon kwitnienia wiśni (sakura, zwykle koniec marca do początku kwietnia w Tokio i Kioto, później na północy) to najbardziej pożądany okres podróży w Japonii — rezerwuj nocleg 6 lub więcej miesięcy wcześniej i licz się z cenami szczytu sezonu, ponieważ dokładne daty kwitnienia zmieniają się co roku i można je śledzić dzięki oficjalnej prognozie Japońskiej Agencji Meteorologicznej. Jesienne barwy (koyo, połowa listopada w Kioto, wcześniej w regionach górskich i północnych) dorównują sakurze pod względem wizualnego efektu przy zauważalnie mniejszych tłumach i często są tańszą alternatywą na pierwszą podróż. Lato (czerwiec-sierpień) przynosi porę deszczową w czerwcu, po której następuje intensywny upał i wilgoć, a także ryzyko tajfunów skoncentrowane na sierpień-październik, które może zakłócić rozkłady shinkansenów i lotów z niewielkim wyprzedzeniem — warto wliczyć dzień zapasowy w każdą trasę przecinającą ten okres. Zima (grudzień-luty) jest sucha i zimna po stronie Pacyfiku (idealna do wyraźnych widoków na Fuji), ale przynosi obfite opady śniegu na wybrzeżu Morza Japońskiego i na Hokkaido, napędzając sezon narciarski przyciągający gości do Niseko i Hakuby.