Đức
Đức, nền kinh tế lớn nhất châu Âu và đông dân nhất, nằm ở trung tâm Liên minh châu Âu với vai trò dẫn đầu toàn cầu về công nghệ, sản xuất và ảnh hưởng văn hoá. Với du khách Việt Nam, điểm mấu chốt cần biết trước tiên: hộ chiếu Việt Nam không nằm trong danh sách các quốc tịch được miễn thị thực Schengen, nên cần xin visa Schengen loại C trước khi đến — khác với nhiều quốc tịch (Mỹ, Canada, Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc) được miễn visa cho các chuyến ngắn ngày. Là thành viên sáng lập của khối Schengen, một visa Đức cấp quyền đi lại tự do khắp toàn bộ khối Schengen — phần visa bên dưới nói chi tiết theo hộ chiếu Việt Nam.
Điều kiện nhập cảnh Đức cho công dân Việt Nam
Đức vận hành trong khuôn khổ thị thực Schengen, cho phép người có visa được đi lại tự do khắp toàn bộ khối Schengen, gồm Áo, Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Hà Lan, Bỉ, Thuỵ Sĩ và các nước Bắc Âu. Công dân Việt Nam không thuộc diện miễn thị thực nên cần xin visa Schengen ngắn hạn (loại C) trước khi khởi hành — đây là thông tin quan trọng nhất khi lên kế hoạch. Visa loại C cho phép lưu trú đến 90 ngày trong bất kỳ giai đoạn 180 ngày nào, phục vụ du lịch, công tác, thăm gia đình, sự kiện văn hoá và các chương trình học ngắn hạn. Với các mục đích dài hơn 90 ngày — làm việc, du học đại học, nghiên cứu hoặc đoàn tụ gia đình — cần visa quốc gia dài hạn (loại D), vừa là visa nhập cảnh vừa đóng vai trò giấy phép cư trú. Hồ sơ nộp tại đại sứ quán hoặc lãnh sự quán Đức, có hỗ trợ trực tuyến và, ở nhiều nơi, qua trung tâm tiếp nhận hồ sơ visa chuyên biệt. Cần bảo hiểm du lịch y tế đủ điều kiện Schengen, chứng minh tài chính, lịch trình chuyến đi và sinh trắc học. Thời gian xử lý tiêu chuẩn tính theo tuần, có thể kéo dài hơn vào mùa cao điểm — nên nộp hồ sơ trước ngày khởi hành khoảng 6-8 tuần, không sớm hơn 6 tháng.
Các loại visa
Visa Schengen ngắn hạn (loại C)
Du lịch, công tác, thăm gia đình, tham dự sự kiện văn hoá và các chương trình học ngắn hạn — con đường chính cho công dân Việt Nam vào Đức và toàn bộ khối Schengen.
Visa quốc gia dài hạn (loại D)
Làm việc, du học đại học, nghiên cứu, đoàn tụ gia đình hoặc lưu trú trên 90 ngày — mỗi diện có yêu cầu hồ sơ riêng, đóng vai trò vừa visa nhập cảnh vừa giấy phép cư trú.
Thông tin quan trọng cho chuyến đi Đức
- Công dân Việt Nam cần xin visa Schengen (loại C) trước khi đến Đức — hộ chiếu Việt Nam không thuộc diện miễn thị thực. Nộp hồ sơ tại đại sứ quán, lãnh sự quán Đức hoặc trung tâm tiếp nhận hồ sơ visa, nên nộp 6-8 tuần trước ngày khởi hành.
- Một visa Schengen của Đức cho phép đi lại khắp toàn bộ khối Schengen — từ Pháp, Ý, Tây Ban Nha, Áo, Hà Lan đến các nước Bắc Âu và toàn bộ các thành viên còn lại của khối — không chỉ riêng nước Đức. Số ngày ở bất kỳ nước nào trong khối đều tính chung vào giới hạn 90/180 ngày; danh sách thành viên hiện hành xem tại trang chính thức của EU.
- Bảo hiểm du lịch y tế là bắt buộc, có hiệu lực khắp khối Schengen trong suốt thời gian lưu trú, đủ mức bảo hiểm theo yêu cầu Schengen.
- Sinh trắc học: cần lấy vân tay và ảnh chân dung tại đại sứ quán, lãnh sự quán hoặc trung tâm tiếp nhận hồ sơ visa.
- Chứng minh tài chính: cần thể hiện đủ khả năng tài chính cho chuyến đi qua sao kê ngân hàng, thư bảo lãnh, hoặc bằng chứng đã thanh toán trước chỗ ở và chi phí.
- Visa dài hạn (loại D): các diện làm việc, du học, đoàn tụ gia đình cần hồ sơ đầy đủ hơn nhiều, gồm bằng chứng mục đích (hợp đồng lao động, giấy nhập học, quan hệ gia đình), chỗ ở, bảo hiểm y tế và tài chính. Visa lao động cần được Cơ quan Việc làm Liên bang Đức phê duyệt trước, trừ một số trường hợp miễn.
- Nộp hồ sơ tại đại sứ quán hoặc lãnh sự quán Đức phụ trách nơi cư trú của bạn, không phải theo quốc tịch.
- Tiền tệ là Euro (EUR). Đức có văn hoá dùng tiền mặt mạnh hơn nhiều nước châu Âu khác — nên mang theo tiền mặt bên cạnh thẻ.
- Đặt lịch hẹn xin visa cần thực hiện sớm, đặc biệt vào mùa hè và các dịp lễ.
Tổng quan du lịch
16 bang liên bang của Đức mang trọng lượng chính trị và văn hoá thực sự — di sản của nhiều thế kỷ tồn tại như một tấm chăn chắp vá gồm các vương quốc, công quốc và thành phố tự do riêng biệt trước khi thống nhất năm 1871 — đó là lý do đất nước này không có một thủ đô văn hoá thống trị duy nhất theo kiểu Paris định hình nước Pháp hay London định hình nước Anh. Berlin, Munich, Hamburg, Cologne và Dresden mỗi nơi đều là một trung tâm thực thụ theo cách riêng chứ không phải vệ tinh của một thành phố nào, và một trong những mạng lưới đường sắt dày đặc nhất châu Âu kết nối tất cả mà không cần đến ô tô.
Khám phá Đức
Vì sao nước Đức không có một nền văn hoá thủ đô duy nhất
Nước Đức chưa từng là một quốc gia thống nhất cho đến năm 1871, và ngay cả khi đó, đế chế mới vẫn giữ các vương quốc và thành phố tự do thành viên như những bang liên bang thay vì gộp chúng vào một thủ đô tập trung — cấu trúc mà hiến pháp liên bang thời hậu chiến còn củng cố có chủ đích bằng cách phân tán các chức năng chính phủ và kinh tế ra khắp các bang. Chính lịch sử đó lý giải vì sao Munich, Hamburg, Cologne và Dresden mỗi nơi đều mang trọng lượng của một thủ phủ khu vực từng tồn tại hoặc vẫn đang tồn tại, chứ không phải là vệ tinh của Berlin: Munich từng là kinh đô của Vương quốc Bavaria độc lập cho đến khi gia nhập đế chế năm 1871 và vẫn giữ hoàng gia riêng đến năm 1918, Hamburg tự quản như một thành bang bán tự trị từ thời Liên minh Hanse thời trung cổ và vẫn giữ vị thế đó đến ngày nay, còn bản sắc của Cologne trải qua hai thiên niên kỷ là một thành phố thương mại La Mã rồi vùng Rhine, có trước cả sự thống nhất nước Đức gần hai nghìn năm.
Các mối kình địch thời tiền thống nhất đã xây dựng cảnh quan lâu đài nước Đức như thế nào
Lâu đài Neuschwanstein được vua Ludwig II của Vương quốc Bavaria khi đó vẫn còn độc lập ủy quyền xây dựng vào thập niên 1860 như một nơi ẩn dật riêng tư — lời nhắc rằng Bavaria vẫn giữ nền quân chủ có chủ quyền riêng cho đến khi gia nhập Đế chế Đức năm 1871; Ludwig qua đời trước khi lâu đài hoàn thành, và các tháp nhọn của nó sau này trở thành khuôn mẫu hình ảnh cho lâu đài Người đẹp ngủ trong rừng của Disney. Cụm lâu đài dày đặc dọc thung lũng Rhine giữa Koblenz và Rüdesheim là di sản trực tiếp hơn của chính sự chia cắt thời tiền thống nhất đó: hàng chục lãnh chúa địa phương cạnh tranh nhau, mỗi người cai quản một lãnh thổ nhỏ riêng dọc sông, đã xây pháo đài trên các mỏm đá phía trên sông với mục đích cụ thể là thu thuế quan từ thương mại qua lại. Lâu đài Wartburg, nhìn xuống thị trấn Eisenach, được UNESCO công nhận vì một sự kiện đơn lẻ hơn là kiến trúc của nó: Martin Luther ẩn náu tại đây dưới một danh tính giả vào năm 1521-1522 và dịch Tân Ước sang tiếng Đức, tạo ra một văn bản giúp chuẩn hoá một ngôn ngữ được nói khắp hàng chục bang Đức tách biệt về chính trị, nhiều thế kỷ trước khi các bang đó trở thành một quốc gia.
Vì sao chợ Giáng sinh chưa bao giờ chuẩn hoá thành một truyền thống quốc gia duy nhất
Chợ Giáng sinh Đức là một trong những dấu tích rõ ràng nhất còn sót lại của tấm chăn chắp vá thời tiền thống nhất: thay vì một sự kiện quốc gia, mỗi thị trấn phát triển nghi thức, linh vật và đặc sản riêng, và chính những khác biệt đó là điều một chuyến đi vòng quanh các chợ thực sự khám phá được. Striezelmarkt ở Dresden được ghi nhận lần đầu năm 1434, là một trong những chợ Giáng sinh lâu đời nhất có ghi chép. Chiếc cốc rượu Glühwein sưu tầm là một phần nghi thức ở hầu như mọi nơi: mỗi chợ phát hành mẫu cốc sứ được thiết kế lại hằng năm, bán kèm một khoản đặt cọc nhỏ được hoàn lại nếu trả cốc — đó là lý do những vị khách quen tích lũy cả một kệ cốc từ nhiều thành phố và nhiều năm khác nhau. Chợ Christkindlesmarkt ở Nuremberg mở cửa mỗi năm bằng một lời tuyên bố trang trọng đọc từ ban công nhà thờ Frauenkirche bởi một phụ nữ hoặc bé gái địa phương đóng vai “Christkind” — một nghi thức dân sự riêng không nơi nào khác có.
Vì sao luật về bia vẫn mang tính địa phương, nhiều thế kỷ sau khi Bavaria viết ra nó
Luật tinh khiết bia Reinheitsgebot năm 1516 của Bavaria — giới hạn nguyên liệu chỉ gồm nước, lúa mạch và hoa bia (vai trò của men lúc đó chưa được hiểu rõ) — vốn là luật của riêng Bavaria, không phải luật của nước Đức, được viết ra nhiều thế kỷ trước khi Bavaria gia nhập một nước Đức thống nhất; luật này chỉ trở thành tiêu chuẩn toàn quốc sau năm 1871, và ảnh hưởng của nó vẫn định hình cách bia Đức được nấu ngày nay dù không còn là yêu cầu pháp lý bắt buộc ở khắp mọi nơi. Cùng sự chia cắt pháp lý theo từng thành phố đó vẫn chi phối bia ngày nay theo cách du khách có thể nếm trực tiếp: loại bia Kölsch nhẹ, lên men nổi của Cologne được luật bảo hộ chỉ được nấu trong giới hạn thành phố đó, còn Bamberg ở vùng Franconia tự nhận có mật độ nhà máy bia trên đầu người cao nhất thế giới, nhiều nơi vẫn sản xuất Rauchbier hun khói bằng kỹ thuật rang mạch nha địa phương có từ nhiều thế kỷ trước.
Vì sao du lịch thiên nhiên Đức được tổ chức theo vùng chứ không theo quốc gia
Ngành sản xuất đồng hồ cúc cu của Rừng Đen bắt đầu như một nghề phụ mùa đông cho nông dân bị tuyết chặn khỏi công việc đồng áng vào thế kỷ 18, và truyền thống này vẫn tồn tại ngày nay tại các thị trấn xưởng thủ công cùng các khu nghỉ dưỡng suối khoáng như Baden-Baden, được xây dựng quanh các suối nước nóng mà người La Mã khai thác đầu tiên. Dãy Alps vùng Bavaria đạt đỉnh tại Zugspitze, ngọn núi cao nhất nước Đức, có thể lên bằng cáp treo và tàu răng cưa, trong khi vườn quốc gia Berchtesgaden và hẻm núi Partnachklamm hẹp với vách đá dựng đứng gần đó thu hút ít du khách hơn nhiều so với các khu nghỉ dưỡng Alps nổi tiếng hơn ở nơi khác tại châu Âu. Phần lớn sự đa dạng này được quảng bá ở cấp địa phương hơn là cấp quốc gia: các vách đá Baltic của đảo Rügen và các đụn cát Bắc Hải của đảo Sylt mỗi nơi đều xây dựng lượng khách riêng biệt, chủ yếu trong nước, do các hội đồng du lịch vùng riêng biệt vun đắp — cùng khuôn mẫu tự quản địa phương chạy xuyên suốt nền hành chính Đức nói chung.
Vì sao không thành phố nào một mình chi phối nền kinh tế Đức
Địa lý kinh doanh của Đức phân tán vì cùng lý do văn hoá của nó cũng vậy: Frankfurt giữ trung tâm tài chính của đất nước và trụ sở Ngân hàng Trung ương châu Âu, Munich neo giữ ngành ô tô và công nghệ, Stuttgart là quê hương của Mercedes-Benz và Porsche, Hamburg vận hành một trong những cảng biển bận rộn nhất châu Âu, Düsseldorf chuyên về thời trang và hội chợ thương mại, còn Berlin đã trở thành trung tâm khởi nghiệp — không thành phố nào tập trung các vai trò mà London nắm giữ ở Anh hay Paris nắm giữ ở Pháp. Đó là di sản trực tiếp của sự chia cắt trước năm 1871, được củng cố bởi một hiến pháp liên bang chủ đích phân tán quyền lực chính phủ và kinh tế ra khắp các bang thay vì tập trung vào thủ đô.
Những cách trải nghiệm điểm đến này
Berlin (Đảo Bảo tàng, cổng Brandenburg, tàn tích Bức tường Berlin, đời sống về đêm ở Kreuzberg), Munich (quảng trường Marienplatz, cung điện Residenz, bảo tàng Pinakothek, vườn Anh), Hamburg (khu kho Speicherstadt, nhà hát Elbphilharmonie, phố Reeperbahn), Dresden (nhà thờ Frauenkirche, cung điện Zwinger, kho báu Green Vault), Cologne (nhà thờ Gothic, di sản La Mã), Heidelberg (tàn tích lâu đài, thị trấn đại học) và Nuremberg (phố cổ thời trung cổ).
Neuschwanstein (lâu đài cổ tích của vua Ludwig II, nguồn cảm hứng cho lâu đài Người đẹp ngủ trong rừng của Disney), hẻm núi lâu đài dọc sông Rhine (di sản UNESCO), lâu đài Wartburg (nơi Luther dịch Kinh Thánh), cung điện Sanssouci ở Potsdam, lâu đài Hohenzollern, và các cung điện Residenz ở Munich, Würzburg và Dresden.
Christkindlesmarkt ở Nuremberg (nổi tiếng nhất, với bánh Lebkuchen và rượu Glühwein), Striezelmarkt ở Dresden (một trong những chợ lâu đời nhất nước Đức, được ghi nhận từ năm 1434), Stuttgart (một trong những chợ lớn nhất), các chợ trải khắp trung tâm Munich, bảy khu chợ quanh nhà thờ Cologne, và hàng trăm khu chợ nhỏ hơn từ cuối tháng 11 đến hết tháng 12.
Các quán bia ở Munich (Hofbräuhaus, Augustiner) và vườn bia, lễ hội Oktoberfest (cuối tháng 9 đến đầu tháng 10), văn hoá nấu bia vùng Franconia (Rauchbier của Bamberg, mật độ nhà máy bia cao nhất thế giới), các vùng rượu vang Riesling Mosel và Rheingau, rượu vang Baden dọc Rừng Đen, và văn hoá quán Kölsch ở Cologne.
Rừng Đen (trekking, đồng hồ cúc cu, các thị trấn suối khoáng như Baden-Baden), dãy Alps vùng Bavaria (đỉnh Zugspitze — điểm cao nhất nước Đức, vườn quốc gia Berchtesgaden, hẻm núi Partnachklamm), các cung trekking dọc thung lũng Rhine, bờ biển Baltic và Bắc Hải (đảo Rügen, đảo Sylt), dãy núi Harz, và vườn quốc gia Saxon Switzerland gần Dresden.
Frankfurt (trung tâm tài chính, trụ sở Ngân hàng Trung ương châu Âu, thành phố hội chợ thương mại), Munich (công nghệ, ô tô — BMW, Siemens), Stuttgart (bảo tàng Mercedes-Benz, Porsche), Hamburg (cảng biển và logistics), Düsseldorf (thời trang và hội chợ thương mại), và Berlin (khởi nghiệp, công nghiệp sáng tạo) — Đức tổ chức một số hội chợ thương mại quan trọng nhất châu Âu.
Tiền & tiền tệ
Euro (€)
Mã tiền tệ: EUR
Mẹo thực tế về tiền bạc
Đổi tiền tại Đức
Đức dùng đồng Euro (EUR). Với du khách đổi từ USD, GBP, AUD hay các loại tiền khác, rút tiền tại ATM thường cho tỷ giá tốt nhất. Các quầy đổi tiền chuyên biệt (Wechselstuben) có tại nhà ga lớn và sân bay nhưng thường tính phí hoa hồng đáng kể — nên tránh các quầy đổi tiền ở sân bay Frankfurt, Munich và Berlin vì tỷ giá thường kém hơn nhiều so với ATM. Ở các thành phố nhỏ, quầy đổi tiền khá hiếm — máy ATM (Geldautomat) thường là lựa chọn thực tế duy nhất.
ATM có ở khắp nơi
ATM (Geldautomaten) phổ biến khắp nước Đức — tại chi nhánh ngân hàng, trung tâm thương mại, nhà ga, sân bay và hầu hết các thị trấn. Visa và Mastercard hoạt động ở hầu như mọi ATM. Luôn từ chối tuỳ chọn “chuyển đổi sang tiền tệ của bạn” (chuyển đổi tệ động) vì thường cộng thêm vài phần trăm phí. ATM của Đức hiếm khi tính phí, nhưng ngân hàng của bạn có thể tính phí cho mỗi lần rút tiền quốc tế — kiểm tra trước chuyến đi.
Đức vẫn giữ văn hoá dùng tiền mặt mạnh
Đức có văn hoá tiền mặt mạnh hơn nhiều so với những gì du khách thường mong đợi từ nền kinh tế lớn nhất châu Âu. Thẻ được chấp nhận tại siêu thị, khách sạn, trạm xăng, cửa hàng bách hoá, chuỗi nhà hàng và các cửa hàng lớn. Nhưng nhiều cơ sở kinh doanh nhỏ hơn — nhà hàng truyền thống, tiệm bánh, vườn bia, sạp chợ, quán cà phê nhỏ và một số taxi — chỉ nhận tiền mặt hoặc yêu cầu số tiền tối thiểu để quẹt thẻ. Hệ thống thẻ ghi nợ nội địa (Girocard) chiếm ưu thế; thẻ tín dụng Visa và Mastercard không được chấp nhận rộng rãi bằng ở Pháp hay Anh. Chiến lược đáng tin cậy: luôn mang theo một khoản tiền mặt bên cạnh thẻ.
Văn hoá tiền tip
Tiền tip ở Đức là thông lệ nhưng không ở mức như Mỹ. Tại nhà hàng, mức khoảng 5-10% là chuẩn — người Đức thường làm tròn lên một số tiền thuận tiện thay vì tính phần trăm chính xác. Điểm khác biệt văn hoá quan trọng: bạn nói với nhân viên phục vụ số tiền muốn trả khi họ đến thu tiền, thay vì để tiền lại trên bàn — ví dụ hoá đơn là 37 euro, bạn đưa 50 euro và nói số tiền muốn nhận lại để nhân viên giữ phần chênh lệch làm tip. Ở vườn bia và nhà hàng bình dân, làm tròn lên một hoặc hai euro là đủ. Luôn tip bằng tiền mặt.
Lưu ý: Luôn kiểm tra tỷ giá mới nhất trước khi đi. Bạn có thể đổi tiền tại sân bay, ngân hàng và các quầy thu đổi ngoại tệ được cấp phép.
Đức dùng loại tiền gì?
Có cần nhiều tiền mặt ở Đức không?
Đức có đắt đỏ so với các nước Tây Âu khác không?
Có nên đổi tiền trước khi sang Đức không?
Vì sao Đức vẫn ưa chuộng tiền mặt đến vậy?
Có thể dùng Apple Pay hoặc Google Pay ở Đức không?
Câu hỏi thường gặp
Công dân Việt Nam có cần visa để vào Đức không?
Có — hộ chiếu Việt Nam không nằm trong danh sách các quốc tịch được miễn thị thực Schengen, nên phải xin visa Schengen loại C trước khi đến. Visa này cho phép lưu trú đến 90 ngày trong bất kỳ giai đoạn 180 ngày nào, và có giá trị đi lại khắp toàn bộ khối Schengen chứ không chỉ riêng Đức.
Visa Schengen của Đức có dùng được ở các nước châu Âu khác không?
Có — visa cho phép đi lại khắp toàn bộ khối Schengen, gồm Áo, Pháp, Ý, Tây Ban Nha và các nước Bắc Âu, không chỉ riêng nước Đức. Số ngày ở bất kỳ đâu trong khối Schengen đều tính chung vào giới hạn 90/180 ngày.
Visa Đức xử lý mất bao lâu?
Thời gian xử lý tiêu chuẩn tính theo tuần, có thể kéo dài hơn vào mùa cao điểm hoặc với hồ sơ cần bổ sung giấy tờ. Nên nộp hồ sơ 6-8 tuần trước ngày khởi hành, và không sớm hơn 6 tháng trước chuyến đi.
Nên dành bao nhiêu ngày cho Berlin và Munich?
Berlin xứng đáng ít nhất 3 ngày với các bảo tàng, lịch sử và đời sống về đêm. Munich cần 2-3 ngày cho phố cổ, cung điện Residenz và vườn Anh. Kết hợp cả hai với một chuyến đi phụ — thung lũng Rhine, Rừng Đen hoặc Dresden — tạo nên một lịch trình 10 ngày trọn vẹn.
Có cần đặt trước cho chợ Giáng sinh hay lễ hội Oktoberfest không?
Chợ Giáng sinh mở tự do, không cần đặt trước, nhưng chỗ ở tại Nuremberg, Dresden hay Munich vào tháng 11-12 thường kín phòng trước nhiều tháng. Lễ hội Oktoberfest (cuối tháng 9 đến đầu tháng 10) cần đặt trước bàn trong lều bia và khách sạn từ sớm.
Khám phá nước Đức không cần ô tô có dễ không?
Rất dễ — mạng lưới tàu cao tốc ICE của Deutsche Bahn cùng hệ thống tàu vùng dày đặc kết nối mọi thành phố lớn và nhiều thị trấn nhỏ, khiến ô tô trở nên không cần thiết cho phần lớn lịch trình tập trung vào các thành phố và tuyến sông Rhine hoặc Con đường Lãng mạn.
Sắp đi Đức? Kiểm tra các lựa chọn nhập cảnh và nộp hồ sơ trực tuyến.
Hãy dùng trang Visaja này làm điểm khởi đầu và kiểm tra quy định hiện hành trực tiếp tại nguồn chính thức trước khi nộp hồ sơ.