Montréal

Vieux-Montréal is de ansichtkaartstad: een dicht raster van geplaveide straten en grijsstenen gebouwen uit de Franse en Britse koloniale tijd, in een middag te belopen maar veel langer de moeite waard. Het middelpunt is de Notre-Dame-basiliek, waarvan het diepblauwe, met sterren bezaaide en met bladgoud afgewerkte interieur tot de mooiste kerkinterieurs van Noord-Amerika behoort (de avondvoorstelling met licht en geluid, Aura, haalt er het meeste uit). Place Jacques-Cartier loopt vanaf de rivier omhoog, omzoomd met terrassen en straatartiesten; de zilveren koepel van de Marché Bonsecours markeert het oostelijke einde. Beneden is de Vieux-Port heroverd als rivierpromenade — een reuzenrad, een sciencecentrum, schaatsen in de winter en fietsen in de zomer. Het archeologiemuseum Pointe-à-Callière, gebouwd boven de geboorteplek van de stad, vertelt het verhaal vanaf de bodem.

Mont Royal — 'le Mont-Royal', de heuvel waarnaar de stad is vernoemd — is de groene long van Montréal, een bebost park aangelegd door Frederick Law Olmsted, bekend van Central Park. De wandeling of rit omhoog naar het Belvédère Kondiaronk geeft het klassieke uitzicht over het centrum en de rivier, en op zomerse zondagen vindt op de oosthelling de aloude trommelbijeenkomst 'Tam-Tams' plaats. Rond de berg liggen de wijken die Montréal hun textuur geven: het Plateau-Mont-Royal, met kleurrijke triplexen, buitentrappen, muurschilderingen en caféterrassen langs Mont-Royal en Saint-Denis; Mile End, de bohemienwijk van bagelzaken, platenwinkels en de muzikanten die de stad in de jaren 2000 tot een indiehub maakten; en het Quartier Latin. Elke wijk verken je het best te voet, terras na terras.

Montréal is een van de grote eetsteden van Noord-Amerika, en een paar specialiteiten zijn onmisbaar. De Montréal-bagel — kleiner, compacter en zoeter dan zijn New Yorkse neef, gekookt in honingwater en gebakken in een houtoven — eet je het best zo uit de oven bij St-Viateur of Fairmount in Mile End, waar de ovens dag en nacht draaien. Montréal smoked meat, opgestapeld op roggebrood met mosterd, is de andere institutie, met Schwartz's als de eeuwenoude tempel. Poutine — friet, kaaswrongel en jus — is de late-avondklassieker. Maar de keuken reikt veel verder dan de clichés: een diepe, creatieve restaurantscene, het legendarische Joe Beef en een golf moderne Québécoise keuken, de enorme openbare markten Jean-Talon en Atwater vol Québecse producten en kaas, en de cafés en bakkerijen die zelfs een gewone ochtend tot een genoegen maken.

Montréal is een festivalstad als weinig andere. De zomerkalender is onophoudelijk — het Festival International de Jazz, een van de grootste ter wereld; Just for Laughs comedy; de Francos voor Franstalige muziek; vuurwerkwedstrijden en eet- en filmfestivals — grotendeels gratis en geconcentreerd in de Quartier des Spectacles. De lange, koude winter wordt frontaal tegemoet getreden: de ondergrondse stad (RÉSO) verbindt de winkelcentra, metrostations en kantoren van het centrum via twintig mijl verwarmde gangen, Igloofest geeft een openluchtfeest in de vrieskou, en schaatsen, tubing en de sneeuwschoenpaden van Mont Royal vullen het seizoen. De schone, efficiënte metro en een sterk fietsdeelsysteem maken het eiland makkelijk te verkennen zonder auto; vanaf luchthaven Montréal-Trudeau (YUL) rijdt een speciale snelbus naar het centrum.